Patriot

Medio jaren '50 deden de grond-lucht geleide wapens voor het eerst van zich spreken bij de Koninklijke Luchtmacht. De vraag die toentertijd de nodige discussie opriep, was of in de toekomst raketten in plaats van vliegtuigen voor de luchtverdediging dienden te worden ingezet.

1957: NIKE
De Amerikaanse regering bood in het kader van het MDAP (Mutual Defence Assistance Program) de NIKE aan, een grond-lucht geleide-wapensysteem voor de verdediging van het bondgenootschappelijk grondgebied tegen hoogvliegende vliegtuigen. In het kader van NAVO-plannen voor een geïntegreerde luchtverdediging tegen luchtaanvallen door vijandelijke bommenwerpers, werd een gordel van grond-lucht geleide wapens in het leven geroepen die zich uitstrekte van de Oostzee tot de Alpen.

1961: HAWK
Op1 november 1959 werd de 1e Groep Geleide Wapens (1 GGW) opgericht, op 8 april 1963 gevolgd door de 2e Groep Geleide Wapens (2 GGW). Elke groep bestond uit vier squadrons die oorspronkelijk met zowel de NIKE-Ajax als de NIKE-Hercules waren uitgerust. De NIKE-Ajax werd echter spoedig uitgefaseerd. Begin jaren '60 werd, ter verdediging tegen laagvliegende vliegtuigen, het mobiele geleidewapensysteem HAWK (Homing All the Way Killer) ingevoerd. Tegelijkertijd vond er een uitbreiding van de geleide-wapeneenheden plaats: tussen 1963 en 1966 werden de 3e, 4e en 5e Groep Geleide Wapens opgericht.

1987: PATRIOT
Herstructureringen en bezuinigingen, opgelegd door de Defensienota van 1974, leidden er toe dat 1 en 2 GGW inclusief de Groep Techniek en Materieel Geleide Wapens (GTMGW) in 1975 werden samengevoegd tot 12e Groep Geleide Wapens (12 GGW) en 4 GGW werd opgeheven. Met de uitfasering van de NIKE, die aan vervanging toe was, en de invoering van de PATRIOT in 1987 viel een jaar later ook het doek voor 12 GGW. Daarentegen gingen 3 en 5 GGW elk bestaan uit twee HAWK- en twee PATRIOT-squadrons. Met de PATRIOT (Phased Array TRacking to Intercept On Target), beschikt de luchtmacht over een geducht verdedigingssysteem dat, veelal in combinatie met de HAWK, volgens de principes van het TRIAD-concept (Triple Air Defence) wordt ingezet.

1989: Na de val van de Berlijnse Muur in 1989 en de hereniging van Duitsland werden de twee nog overgebleven Groepen Geleide Wapens (3 en 5 GGW) uit Duitsland naar Nederland teruggehaald. Op 1 juni 1994 vond de oprichting van de Groep Geleide Wapens De Peel (GGW DP), later omgedoopt naar Groep Geleide Wapens (GGW), plaats op Luchtmachtbasis De Peel. De GGW bestaat momenteel uit vier PATRIOT batterijen, verdeeld over twee squadrons, de benodigde commando-elementen. Hiermee is de GGW in staat om wereldwijd zelfstandig luchtverdediging te bieden.

Toekomst: Op 1 januari 2012 gaan de eenheden van de Groep Geleide Wapens en het Commando Luchtdoel Artillerie (CoLua) samen verder als het Commando Grondgebonden Luchtverdediging. Hiermee worden alle luchtverdedigingssystemen van de Koninklijke Luchtmacht en Koninklijke Landmacht samengebracht onder een commando. Hierdoor is Defensie nog beter in staat om met de Stinger-, NASAMS- en PATRIOT-systemen grondgebonden luchtverdediging te bieden, waar en wanneer de regering dat verlangt.

Dagen tot Young Musicians:
283